Zagadnienie zakresu finansów publicznych

Jednym z podstawowych problemów napotykanych w okresie transformacji jest zakres finansów publicznych oraz związki zachodzące między poszczególnymi elementami systemu. Na obecnym etapie transformacji systemowej kluczowym zagadnieniem jest status przedsiębiorstw państwowych oraz status przedsiębiorstw państwowych przekształconych w jednoosobowe spółki skarbu państwa. W zachodniej teorii finansów publicznych przyjmuje się, że przedsiębiorstwa komercyjne, mimo że są własnością państwa, nie wchodzą w całości do finansów publicznych. Traktuje się je w identyczny sposób, jak przedsiębiorstwa prywatne, tzn. takie, które płacą podatki na rzecz funduszy publicznych. Faktem jest jednak, że niekiedy przedsiębiorstwa państwowe płacą mniejsze podatki oraz korzystają z subwencji z funduszy publicznych10.

W przypadku Polski rangę problemu przedsiębiorstw państwowych wyznacza ich liczba i udział w całej gospodarce. Niewątpliwie błędem byłoby zaliczanie wszystkich dochodów i strat do ogólnego rachunku systemu finansów publicznych, ale nie można ignorować faktu, że to, co się dzieje w przedsiębiorstwach państwowych, ma silny wpływ na fundusze publiczne, a mianowicie na:

– rozmiary dochodów,

– rozmiary wydatków.

Im mniejsza (większa) jest rentowność przedsiębiorstw państwowych, tym mniejsze (większe) są dochody z podatków. Przypadek drugi jest bardziej złożony. Wprawdzie polityka finansowa państwa doprowadziła do radykalnego zmniejszenia bezpośrednich dotacji dla przedsiębiorstw z budżetu państwa, ale nie jest to równoznaczne z redukcją wydatków publicznych związanych z funkcjonowaniem przedsiębiorstw państwowych. Fundusze te zostały obciążone przez radykalny wzrost zasiłków dla bezrobotnych, przy jednoczesnym spadku wpływów z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, wzrost wypłat emerytur w związku z polityką tzw. wcześniejszych emerytur, ulgi dla przedsiębiorstw państwowych lub odłożenie w czasie zobowiązań przedsiębiorstw państwowych wobec budżetu itp.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>